Genel Cerrahi

Obezite Cerrahisinde Modern Yöntemler


Memorial Hizmet Hastanesi Genel Cerrahi Bölümü uzmanları, obezite cerrahisi ile ilgili bilgi verdi.

Obezite Nedir?

Obezite, Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) tarafından sağlığı bozacak şekilde vücutta aşırı yağ birikmesi olarak tanımlanmıştır. Vücut ağırlığındaki yağ miktarı oranının kadınlarda % 30, erkeklerde % 25’in üzerine çıkması obeziteyi oluşturmaktadır. Yanlış beslenme, hormonal bozukluklar, genetik faktörler, yetersiz fiziksel aktivite, obezite oluşumunda başlıca risk faktörleridir. Obezite sınıflandırması Beden Kitle İndeksi (BMI-Body Mass Index) ile ölçülmektedir. BMI; vücut ağırlığının (kg) boy uzunluğunun (m) karesine bölünmesiyle elde edilir. BMI’nin 40 kg/m² ve üzeri olması “morbid obezite” olarak kabul edilir. Dünyanın en önemli sağlık sorunlarından biri haline gelen obezite tedavi edilebilir bir hastalıktır.

Obezite Cerrahisi Kimlere Yapılır?

Obezite cerrahisi; BMI 40 kg/ m² ve üzeri olan, BMI 35 kg/m² ve üzeri olup eşlik eden Tip 2 diyabet, hipertansiyon, uyku apne sendromu, hiperlipidemi gibi eşlik eden bir hastalığı olan, diyet, egzersiz, ilaç tedavisi gibi diğer kilo verme yöntemlerini denemiş ancak başarılı olamamış hastalarda uygulanabilmektedir. Aynı zamanda hastaların alkol - ilaç bağımlısı olmaması gerekir.

Hangi Hastaya Hangi Yöntem Uygulanmalıdır?

Kişiye hangi yöntemin uygulanacağı hastanın muayene ve tetkik sonuçlarının değerlendirilmesiyle hasta-hekim görüşmesi neticesnde karar verilecek bir durumdur. Ameliyatlar laparoskopik yöntemle başarı ile uygulanabilmekte ve hastalar laparoskopik cerrahinin daha az ağrı, daha kısa hastanede kalış süresi, daha iyi kozmetik sonuç gibi avantajlarından da yararlanabilmektedirler.

Obezite tedavisi ameliyatla bitmez tam aksine başlar. Ameliyat sonrasi yakin takip ve hasta-hekim uyumu başarı getirir.

Cerrahi Yöntemler

  • Tüp Mide Ameliyatı (Sleeve Gastrektomi)
  • Gastrik Bypass
  • Gastrik Band
  • Gastrik Balon

Tüp Mide Ameliyatı (Sleeve Gastrektomi)

En güncel cerrahi tedavi yöntemidir. Midenin belli bir bölümünün çıkarılması sonucu kalan midenin ‘’tüp’’ şeklini almasından dolayı tüp mide ameliyatı olarak da bilinen yöntemdir. Hastalar mide hacminin küçülmesiyle az gıda ile çabuk tokluk hissettiklerini belirtirler. Aynı zamanda ve asıl etki olarak da açlık tokluk kontrolünü sağlayan hormonlar üzerinde değişiklikler olmaktadır. Hem kilo verdirmede hem de diyabet gibi eşlik eden metabolik bozuklukların düzeltilmesinde etkindir. Gastrik bypass ameliyatlarına göre daha düşük komplikasyon oranlarına sahiptir. Fazla kiloların yaklaşık %60’ının kısa sürede verilmesini sağlayabilen ve sıklıkla mide barsak geçişinde değişiklik olmadığından daha fizyolojik ve metabolik bozuklukların düzelmesinde de etkili bir yöntemdir.

Gastrik Bypass

Bu yöntemde mide küçültülmekte ve ince bağırsaklar belli bir mesafeden bu yeni küçük mideye bağlanmaktadır. Bağırsak bütünlüğü bozulmadan belli bir mesafeden ince bağırsakların yeni küçük mideye bağlandığı Mini gastrik bypass veya bağırsakların kesilerek ayrıldığı bir ucun yeni küçük mideye bir ucun ise belli bir mesafeden yine ince bağırsağa bağlandığı Roux en Y gastrik bypass olmak üzere iki çeşit gastrik bypass vardır. Bu yöntemlerde de mide küçültüldüğünden az gıda ile çabuk tokluk hissedilmesi, açlık tokluk kontrolünü sağlayan hormonlarda ki değişiklikler ve ek olarak barsak geçişi değiştirildiği için emilim bozucu mekanizma ile kilo kaybı sağlanabilmektedir. Dolayısı ile de hem kilo kaybı hem de metabolik bozuklukların düzeltilmesine yardımcı olunur. Fazla kiloların yaklaşık %6o-80’i verilebilir. Daha kompleks bir ameliyat olduğu için komplikasyon oranları tüp mide ameliyatına göre daha yüksek ve hastanede kalış süresi daha uzundur.

Gastrik Band (Kelepçe Uygulaması)

Yemek borusunun biraz aşağısından midenin üst bölümüne geçirilen, dışarıdan şişirilerek mideye geçen gıda miktarını kontrol eden silikon bir banttır. Bandın üzerinde oluşan küçük mide poşu hızla dolarak tokluk hissi oluşturur ve alınan gıdaların aşağıya geçişini yavaşlatır. Mevcut band her ne kadar vücuda uyumlu materyallerden yapılsa da yabancı cisim reaksiyonu ile band kayması, band göç etmesi (migrasyon), ayarlanabilir haznenin ve bağlantı hattının enfeksiyonu gibi ciddi komplikasyonlara yol açabilir. Bütün bu komplikasyonlar ile ayarlanma gereksinimi kilo verme ve metabolik bozuklukların düzeltilmesindeki etkinliği azaltmaktadır.

Gastrik Balon

Mide içine yerleştirilen balon hacim küçültücü etki yapar. Sıvı ya da hava ile şişirilen tipleri vardır. Balonun mide içinde 6 aydan uzun kalması ortaya çıkan balon sönmesi, enfeksiyon ve mide aşınması gibi komplikasyonlar nedeni ile fazla önerilmemektedir. Uzun dönem tedaviden ziyade süperobez hastalarda obezite cerrahisi öncesi kilo verdirilmesinde ve ciddi yandaş hastalıkları olan hastalarda cerrahi için başlangıç tedavisi olarak tercih edilebilir.

Cerrahi Sonrası İzlem

Ameliyat sonrası dönemde hasta sıkı bir takip, diyet ve egzersiz programına alınmalıdır. Bu süreç uzun ve mutlaka hasta uyumu gerektiren bir dönemdir. Yapılan ameliyata göre hastanın alması gereken vitamin-mineral takviyesi, doğru beslenme şekilleri ve uygun egzersiz programları için takip önemlidir. Yapılan cerrahi işlemin başarısı da ciddi oranda bu takiplere ve hastanın uyumuna bağlıdır.

Cerrahide Başarı Nasıl Değerlendirilir?

  • Hastanın sağlıklı bir şekilde hedeflenen kiloya ulaşması
  • Eşlik eden metabolik bozukluklarda düzelme
  • Tekrar kilo alınmaması
  • Yaşam kalitesinin artması

CANLI DESTEK